मुंबई,दि.१५: ज्येष्ठ अभिनेते आणि आपल्या परखड स्वभावाने तसेच समाजकार्याने महाराष्ट्राच्या मनावर राज्य करणारे नाना पाटेकर (Nana Patekar) यांच्या निधनाने संपूर्ण कलाविश्व व महाराष्ट्रावर शोककळा पसरली आहे. त्यांच्या निधनानंतर मुंबईत नुकतीच एक शोकसभा पार पडली. या शोकसभेत विविध क्षेत्रातील दिग्गजांनी हजेरी लावत नानांसोबतच्या आठवणींना उजाळा दिला. यादरम्यान, अन्न व औषध प्रशासनाचे आयुक्त तुकाराम मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी नाना पाटेकरांसोबतचे आपले ऋणानुबंध आणि जुन्या आठवणी सांगताना अत्यंत भावूक क्षण अनुभवले.
“लव्ह यू बाळा…” – नानांचं ते शेवटचं वाक्य
तुकाराम मुंढे यांनी शोकसभेत बोलताना नानांसोबत झालेला शेवटचा संवाद प्रेक्षकांसमोर मांडला. ते म्हणाले की, काही दिवसांपूर्वीच नानांचा त्यांच्याशी फोनवर संपर्क झाला होता. एरवी नाना स्वतःहून फारसे फोन करत नसत, पण त्यादिवशी त्यांनी अनेक विषयांवर दिलखुलास चर्चा केली. मात्र, फोन ठेवताना नानांनी जे शेवटचं वाक्य उच्चारलं, ते आज मनाला अत्यंत बोचतंय. नानांनी फोनवर जाताना म्हटले होते, “लव्ह यू बाळा…”
हे शेवटचं वाक्य आठवून तुकाराम मुंढे शोकसभेत काही क्षण हतबल आणि निशब्द झाले. गदगदलेल्या आवाजात त्यांनी उपस्थितांना सांगितले की, “आज माझ्यात त्यांना प्रत्यक्ष श्रद्धांजली वाहण्याची ताकद नाही. आपण आता नानांना ‘वी ऑल लव्ह यू’ कसं म्हणणार?” त्यांच्या या शब्दांनी उपस्थितांचेही डोळे पाणावले.
पडद्यामागचा खराखुरा ‘माणूस’ आणि सोलापूरची आठवण
नाना पाटेकरांच्या अभिनेत्यापलीकडच्या समाजशील रूपाचे वर्णन करताना तुकाराम मुंढे यांनी २०१५-१६ च्या काळातील एक हृद्य प्रसंग सांगितला. त्या काळात तुकाराम मुंढे सोलापूरचे जिल्हाधिकारी म्हणून कार्यरत होते. त्यावेळी ‘नाम फाऊंडेशन’च्या माध्यमातून नाना पाटेकर आणि मकरंद अनासपुरे यांनी दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांच्या मदतीसाठी पुढाकार घेतला होता.
नाना जेव्हा दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांच्या बांधावर जायचे, तेव्हा त्यांच्यातला अभिनेता मागे पडायचा आणि एक संवेदनशील ‘माणूस’ समोर यायचा, असे सांगत मुंढे म्हणाले की, “आपल्या माणसांना संकटकाळात आपण मदत करू शकलो नाही, तर आपण कसले माणसं?” हा नानांचा विचार होता. शासनाच्या मर्यादित निकषांमध्ये जे शेतकरी बसत नव्हते, त्यांच्यापर्यंत थेट मदत पोहोचवण्याचे मोठे काम नानांनी ‘नाम’च्या माध्यमातून केले.
तो वसा आपल्याला पुढे न्यायचा आहे
नाना पाटेकर आज शरीररूपाने आपल्यात नाहीत, ही वस्तुस्थिती मन स्वीकारायला तयार नाही, अशी भावना तुकाराम मुंढे यांनी व्यक्त केली. नानांनी लावलेला मदतीचा हा मायेचा लळा आणि दुष्काळग्रस्त, वंचितांच्या पाठीशी उभे राहण्याचा विचार आपल्याला पुढे नेला पाहिजे. माणूस म्हणून जगायला शिकलं पाहिजे आणि इतरांचाही जगण्याचा हक्क मान्य केला पाहिजे, हाच खरा नानांचा वारसा असल्याचे तुकाराम मुंढे यांनी शोकसभेत स्पष्ट केले.
